МОНГОЛД

Үйл явдлын мэдээлэл, зар, танилцуулга, хөтөлбөр, сурталчилгаа

Монголын хөнгөвчлөх эмчилгээний нийгэмлэгийн тэргүүн, Анагаах ухааны доктор, профессор Д.Одонтуяа: Бид  буурай хөгжилтэй орнуудын дунд нэгдүгээрт, харин дэлхийд 28-р байранд явж байна

Posted by Ажиглагч on 2019

– Хөнгөвчлөх үйлчилгээний дэлхийн өдрийг Монголд яагаад тэмдэглэх болсон бэ?

-Манай улс 2000 оноос Ази номхон далайн бүсийн хөнгөчлөх үйлчилгээний нийгэмлэг, 2005 оноос Дэлхийн Хөнгөвчлөх тусламж үйлчилгээ нийгэмлэгийн гишүүн болсон. Тэр жил олон улсад энэ өдрийг тэмдэглэх болсонтой нэгэн зэрэг бид бас тэмдэглэж эхэлсэн. Ялалтын талбай дээр бөмбөлөг хийсгээд тайз засаад жүжигчдийг уриад Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын суурин төлөөлөгч Нийслэлийн эрүүл мэндийн газрын дарга ажилтан нийлээд 500 гаруй хүмүүс оролцсон өргөн арга хэмжээ болж тэмдэглэж байсан.” Бид тэгэхэд илааршуулах боломжгүй өвчтөн амьд л байгаа юм чинь  зовиургүй, өвдөлтгүй, сэтгэлийн шаналалгүй байх эрхтэйг танилцуулж билээ. Бас манай хосписууд үнэ төлбөргүй үзлэг хийсэн.

– Өнөөдөр манайд хөнгөвчлөх үйлчилгээ ямар түвшинд байна вэ?

– 2000 оноос манай нийгэмлэг байгуулагдах үед манайд энэ нэр томьёо үндсэндээ байгаагүй, Эрүүл мэндийн яам нь сайн мэдэхгүй, анагаахын сургуулиуд нь  заадаггүй, иргэд ч гэсэн төлбөрийг хөнгөвчилдэг гэж ойлгох нь түгээмэл байсан.

Ингээд 2000 онд анх Хавдар судлалын төв  дээр тасаг нээгдээд цаашдаа “Ногоон гэр” хоспис “Найдвар” хоспис  “Ивээл” хосписууд гээд хөнгөвчлөх тусламж үйлчилгээний хосписууд байгуулагдаж эхэлсэн. 2005 онд  хөнгөвчлөх тусламж үйлчилгээний стандарт бий болж 2006 онд хөнгөвчлөх тусламж үйлчилгээ гэдэг  үгийг  Эрүүл мэндийн тухай хуулинд  оруулж үнэ төлбөргүй байхаар заасан. Гэвч үүнийг хэрэгжүүлэх олон саад бэрхшээлтэй тулгарч байлаа. 2012 оноос ЭМД-ын хуулиар санхүүжих болсон ч асуудал хэвээр байсан. Иймд манай нийгэмлэгээс хөөцөлдсөний үр дүнд 2015 оноос нэг өвчтөнд 80.000 төгрөг байсныг 200000 төгрөгөөр даатгалаас  санхүүжих болсон. Өнөөдөр аймаг, дүүрэг болгонд хөнгөвчлөх үйлчилгээний ор, тасаг ажиллаж байна. 

Тулгамдсан асуудал гэвэл 2018, 2019 оны 692 ор батлагдсан хирнээ өнөөдөр бүрэн ажиллахгүй, эмч сувилагч нар  бэлтгэгдээгүй, дутагдалтай байна. Эмч сувилагч нарыг сургалтыг идэвхжүүлэх шаардлагатай боловч сургалт явуулах зөвшөөрлийг Эрүүл мэндийн хөгжлийн төв зөвшөөрөхгүй байгаа зэрэг хүнд сурталтай асуудал гарч байна.  Одоо энэ сургалтыг Эрүүл Мэндийн Яам явуулахгүй, Эрүүл  мэндийн Хөгжлийн төв ч явуулахгүй нь ойлгомжтой. Маш их бэрхшээл байна.  

Гэхдээ манайд хөнгөвчлөх эмчилгээ нь ЭМД-ын хуулиндаа цогцоороо орсон, тийм үйлчилгээний иж бүрэн системтэй болсон. Бид үүгээрээ буурай хөгжилтэй орнуудын дунд, нэгдүгээрт, харин дэлхийд 28-р байранд явж байна.

-Төгсгөлд нь нэг асуулт тавья. Сүүлийн үед хилийн чанадад эутаназ гэж их ярьж байна. Манайхан хэвлэл мэдээллээс үзэж сонсдог. Энэ манайд хамаатай асуудал уу?  

-Эутаназ гэдэг бол өвчтөн өөрөө хүсээд өргөдлөө бичсэн тохиолдолд тэр хүсэлтийг 5-аас доошгүй эмчийн комисс шийдвэрлэж, тэр хүний зовиур шаналгааг орчин үеийн анагаах ухаан намдааж чадахгүй юм байна гэдэг нь батлагдсан тохиолдолд амь насыг нь харгис бусаар егүүтгэхийг хэлж байгаа юм. Дэлхийн хамгийн анх Голландад, дараа нь европын хэд хэдэн орон, АНУ-ын Орегано мужид  эутиназын хууль анх батлагдсан.  Одоогоор дэлхийн 260 шахам орноос зөвхөн 6 улс ийм хуультай.

Хүний амь егүүтгэх нь ямар ч шашинд харш. Бурханч лам Г.Пүрэвбатын хэлснээр буддын шашинд бас нийцэхгүй, бурхан хүнд амь өгсөн бол бурхан өөрөө авч явна, хүн хүнийхээ амийг таслах ёсгүй. Монгол Улсад ийм хууль боломжгүй. Учир нь хүний зовиур шаналгааг хөнгөвчилдөг эмчилгээ байсаар байтал егүүтгэнэ гэдэг том аюул үүсгэж болохыг нотолсон. Хууль нь 100 хувь жигдэрсэн, хүний эрхийг 100 хувь дээдэлдэг улсад өөр хэрэг байх.

-Мэдээлэл өгсөн Танд баярлалаа.

Ц.Отгонсүрэн

Бичээрэй

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s